.   วรรณคดียุคกรุงศรีอยุธยาตอนต้น

มีทั้งหมด  5  เรื่อง  ได้แก่

.   ลิลิตโองการแช่งน้ำ   แต่งในสมัยพระเจ้าอู่ทอง  สันนิษฐานว่าคงให้พวกพราหมณ์แต่งขึ้น  รัชกาลที่    สันนิษฐานว่า  “ลิลิตโองการแช่งน้ำ”   น่าจะเป็นเรื่องที่แปลหรือลอกมาจากเมืองที่ถือไสยศาสตร์”

                      ลักษณะคำประพันธ์   โคลงห้าสลับร่ายดั้น

                      วัตถุประสงค์ในการแต่ง   เพื่อใช้ในพิธีถือน้ำพิพัฒน์สัตยา

                      เนื้อเรื่อง     กล่าวถึง    การอัญเชิญเทพเจ้าผู้มีมหิทธานุภาพของพราหมณ์ไฟบัลลัยกัลป์ล้างโลก  กำเนิดใหม่ของโลก  กำเนิดของกษัตริย์ในโลก  คำสาปและพระ  คือให้ผู้ทรยศพินาศ  ให้

ผู้จงรักภักดีเจริญ

                .   ลิลิตยวนพ่าย   แต่งขึ้นในสมัยของพระบรมไตรโลกนาถ

                      ลักษณะคำประพันธ์   เป็นลิลิตดั้น  มีร่ายดั้นและโคลงดั้นประกอบกัน

                      วัตถุประสงค์ในการแต่ง   เพื่อยอพระเกียรติพระบรมไตรโลกนาถที่รบชนะเมืองเชียงใหม่  ..  ๒๐๐๗

                      เนื้อเรื่อง    บรรยายสภาพการสงครามระหว่างไทยกับลานนา  ยกย่องพระเกียรติคุณ

ของสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ  ประวัติสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ

                      คุณค่า   เป็นวรรณคดีประวัติศาสตร์สมัยกรุงศรีอยุธยาตอนต้น

                .   มหาชาติคำหลวง

                      ลักษณะคำประพันธ์   คำหลวง  ใช้เรียกหนังสือที่กษัตริย์ทรงพระราชนิพนธ์เองหรือโปรด ฯ ให้ผู้อื่นแต่งขึ้น  มีคำประพันธ์หลายชนิดรวมกันมีทั้งโคลง  ร่าย  ฉันท์  กาพย์  กลอน

                      วัตถุประสงค์ในการแต่ง   พระบรมไตรโลกนาถโปรดให้แต่งขึ้นเพื่อใช้สวดใน

วันสำคัญทางศาสนา  เช่น  วันเข้าพรรษา  สวดมหาชาติเป็นประเพณีมาจนปัจจุบัน  เรียกว่า 

สวดโอ้เอ้วิหารวาย

                      เนื้อเรื่อง    มหาชาติ  แปลว่า  การเกิดที่ยิ่งใหญ่  หมายถึง  พระชาติสุดท้ายของ

พระโพธิสัตว์   ก่อนที่จะตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้า  มีทั้งหมด  ๑๓  กัณฑ์  หายไป    กัณฑ์  เมื่อ

เสียกรุงแก่พม่า  ..  ๒๓๑๐  รัชกาลที่ ๒  โปรด ฯ  ให้แต่งจนครบ

                .   ลิลิตพระลอ

                      สมัยที่แต่ง      สันนิษฐานว่าแต่งในสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ    ผู้แต่งไม่ทราบแน่ชัด

                      ลักษณะคำประพันธ์   เป็นลิลิตสุภาพ

                      วัตถุประสงค์ในการแต่ง   เพื่อถวายพระเยาวราชเป็นเครื่องบันเทิงพระราชหฤทัย

                       เนื้อเรื่อง    มีเค้าโครงเรื่องคล้ายกับโรมิโอแอนด์จูเลียต    เป็นนิยายรักระหว่างพระลอ  กษัตริย์หนุ่มแห่งเมืองสรวงกับธิดาฝาแฝด  พระเพื่อนพระแพง  พระราชธิดาของเมืองสรวง   ที่เป็นคู่อริกัน  พระเพื่อนพระแพงทำเสน่ห์ให้พระลอหลงรักจนต้องเดินทางมาหาที่เมืองของตน  และถูกพระเจ้าย่าที่ยังผูกพยาบาทว่าเป็นลูกศัตรู   จึงส่งคนมาล้อมวังและฆ่าพระลอตายพร้อมกับพระเพื่อนพระแพง

                      คุณค่า   วรรณคดีสโมสร  สมัย ร.   ยกย่องให้เป็นยอดของลิลิต

                .   กำสรวลศรีปราชญ์

                      ผู้แต่ง   มิได้ระบุไว้ในบทกวีนิพนธ์  แต่สันนิษฐานว่าแต่งในสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ

                      ลักษณะคำประพันธ์   เป็นโคลงสี่ดั้นวิวัชมาลี  มีทั้งหมด  ๑๒๙  บท

                      วัตถุประสงค์ในการแต่ง   ต้องการจะเขียนให้นางอันเป็นที่รักอ่าน  เมื่อต้องจากนางไปอยู่นครรัชสบราช   เป็นทำนองจดหมายส่วนตัว

                       เนื้อเรื่อง    เป็นการพรรณา  การเดินทางจากนางผู้เป็นที่รักไปด้วยธุระอย่างใดอย่างหนึ่ง  เมื่อเดินผ่านที่ใดก็เตือนใจให้คิดถึงอาลัยรักหญิงอันเป็นที่รัก

 

.   การเขียนนิทาน

                นิทาน  คือ  เรื่องเล่าสืบต่อกันมาเป็นวรรณกรรมที่เก่าแก่ที่สุด  กล่าวกันว่านิทานมีกำเนิดพร้อม ๆ กันครอบครัวของมนุษยชาติ  มูลเหตุที่มาแต่เริ่มแรก  คงเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นจริงแล้วเล่าสู่กันฟัง  มีการเพิ่มเติมเสริมแต่งให้พิสดารมากยิ่งขึ้น  จนห่างไกลจากเรื่องจริงกลายเป็นนิทานไป

                การเขียนนิทาน   เป็นการเขียนจากจินตนาการ  ผู้เขียนจะต้องมีศิลปะในการเขียน  โดยเขียนให้สนุกและมีคุณค่าแก่ผู้อ่าน

                องค์ประกอบของนิทาน

                                .   แนวคิดหรือแกนของเรื่อง  หรือสารัตถะของเรื่อง  แนวคิดของเรื่องนิทานมักเป็นองค์ประกอบพื้นฐาน ง่ายไม่ลึกซึ้งนัก  เช่น  แนวคิดเรื่องแม่เลี้ยงข่มเหงลูกเลี้ยง  การทำความดีจะได้ผลดีตอบสนอง

                                .   โครงเรื่องของนิทาน  มักจะสั้น  กะทัดรัด  เรียบง่าย  ไม่ซับซ้อน  เป็นลักษณะเรื่องเล่าธรรมดา  โดยดำเนินเรื่องไปตามลำดับเหตุการณ์ก่อนหลัง

                                .   ตัวละคร   ไม่ควรมีหลายตัว  เพราะเป็นเรื่องสั้น ๆ  จะน่าอ่านกว่าเรื่องยาว ๆ  ตัวละครอาจเป็นคน  สัตว์  เทพเจ้า  นางฟ้า  มนุษย์  อมนุษย์  ฯลฯ

                                .   ฉาก   เป็นภาพจินตนาการที่ผู้เขียนสร้างขึ้นให้สอดคล้องกับเนื้อเรื่อง

                                .   ถ้อยคำหรือบทสนทนาที่ตัวละครในเรื่องพูดกัน  ควรใช้ภาษาที่กะทัดรัดเข้าใจง่ายสนุกสนานชวนติดตาม

                                .   คติชีวิต  นิทานที่ดีต้องมีข้อคิดเกี่ยวกับชีวิต   สังคม  และวัฒนธรรม  เพื่อเป็นการปลูกฝังคุณธรรมแก่ผู้อ่าน  ซึ่งส่วนใหญ่เป็นผู้เยาว์  ดังนั้น  ในตอนท้ายของนิทานมักสรุปคติชีวิตให้เป็นเครื่องเตือนใจผู้อ่านด้วย

 

.   ศัพท์ในวงอาชีพต่าง ๆ

                การศึกษาศัพท์ในวงอาชีพต่าง ๆ  จะช่วยให้ผู้ศึกษา  เข้าใจและสามารถติดต่อสื่อสารได้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ  ขอยกตัวอย่างศัพท์ในวงอาชีพต่าง ๆ  ดังนี้

                .   ศัพท์ทางการแพทย์

 

ศัพท์

คำอ่าน

ความหมาย

OR

ER

Lab

Ward

ฯลฯ

โอ – อาร์

อี – อาร์

แล็บ

วอร์ด

ฯลฯ

ห้องผ่าตัด

ห้องอุบัติเหตุ  ฉุกเฉิน

ห้องชันสูตรโรค

ตึกผู้ป่วยใน

ฯลฯ

 

                .   ศัพท์ในหมู่หนุ่มสาว

 

ศัพท์

ความหมาย

ชะนี

อีแอบ

เกย์คิง

กะเทยที่แสดงออกว่าเป็นผู้หญิงมาก ๆ

คนที่ซ่อนความเป็นกะเทยไว้ภายใต้ความเป็นชาย

ผู้ชายที่รับได้ทั้งหญิงและชาย

 

                .   ศัพท์กฎหมาย

ศัพท์

ความหมาย

คดีดำ

คดีแดง

คดีแพ่ง

คดีที่ยังอยู่ในการพิจารณาของศาล

คดีที่ศาลพิจารณาแล้ว

คดีที่ฟ้องร้องกันเกี่ยวกับสิทธิส่วนเอกชน

 

                .   ศัพท์กีฬา

 

ศัพท์

ความหมาย

ล้มมวย

ดาวซัลโว

ใบแดง

ใบเหลือง

แขวนนวม

ถูกจ้างให้ยอมแพ้

ผู้ยิงประตูได้สูงสุด

ไล่ออก

เตือน

เลิกชกมวย

 

.  การท่องจำคำประพันธ์

                ลักษณะของบทร้อยกรองที่ควรจำ

                .  เป็นแม่แบบของการเขียน   เช่น  การเขียนโคลงสี่สุภาพ  กลอน  กาพย์  ฯลฯ   โคลงสี่สุภาพ   หากท่องโคลงสี่สุภาพที่แต่งได้ถูกต้องตามแผนบังคับ  ค่อนข้างจะยุ่งยากในการแต่ง  เช่นเดียวกับกาพย์  กลอน  ฉันท์  ฯลฯ   เช่น

                                   เสียงลือ  เสียงเล่าอ้าง                          อันใด  พี่เอย

                                เสียงย่อมยอ   ยศใคร                    ทั่วหล้า

                                สองเขือพี่หลับใหล                           ลืมตื่น  ฤาพี่

                                สองพี่คิดเองจ้า                                                อย่างไว้ตามเผือ

                .   ช่วยให้จดจำเรื่องที่ยากกลายเป็นเรื่องที่ง่าย  เช่น  การเขียนสะกดด้วยคำด้วยสระใอ  ไม้ม้วน  รร  หัน  เช่น

                                    ผู้ใหญ่หาผ้าใหม่                  ให้สะใภ้ใช้คล้องคอ

                                ใฝ่ใจเอาใส่ห่อ                                     มิหลงใหลใครขอดู

                                จะใคร่ลงเรือใบ                                               ดูน้ำใสและปลาปู

                                สิ่งใดอยู่ในตู้                                        มิใช่อยู่ใต้ตั่งเตียง

                                บ้าใบ้ถือใยบัว                                      หูตามัวมาใกล้เคียง

                                เล่าท่องอย่าละเลี่ยง                           ยี่สิบม้วนจำจงดี

                .   เป็นบทร้อยกรองที่งดงาม  ไพเราะ  เช่น 

                                      ยามค่ำจะร่ำไห้                     วิเวกใจให้อาวรณ์

                                เสียงสังข์และแตรงอน                                จะประโคมอยู่ครืนเครง

                                      อยุธยาจะเย็นระย่อ                      ระดาดท้ออยู่วังเวง

                                ฝูงกษัตริย์จะบรรเลง                                เมื่อถวายพระเพลิงปลง

                .   ช่วยเตือนสติหรือให้ข้อคิดในเรื่องใดเรื่องหนึ่ง  เช่น

                                จะพูดจาปราศรัยกับใครนั้น                         อย่าตะคั้นตะคอกให้เคืองหู

                                ไม่ควรพูดอื้ออึงขึ้นมึงกู                                  คนจะหลู่ลวนลามไม่ขามใจ

                                      แม้จะเรียนวิชาการค้าขาย                             อย่าปากร้ายพูดจาอัชฌาสัย

                                จะซื้อง่ายขายดีมีกำไร                                    ด้วยเขาไม่เคืองจิตอิดระอา

                .   ให้คุณค่าทางวัฒนธรรมประเพณี

                                      ไปเรือนท่านอย่านั่งนาน                  การเรือนตนเร่งคิด

                                อย่านั่งชิดผู้ใหญ่                                                              อย่าใฝ่เอาทรัพย์ท่าน

 

.   การเขียนรายงาน

                การเขียนรายงาน  คือ  การนำเสนอข้อมูลที่ได้ศึกษาค้นคว้า  รวบรวมมา   นำมาเรียบเรียงเป็นเรื่องราวที่สมบูรณ์  ถูกต้องตามแบบแผน

                องค์ประกอบของรายงาน     มี  3  ส่วน   คือ

                                .   ส่วนต้น   ได้แก่   ปก   คำนำ  สารบัญ

                                .   ส่วนกลาง   ได้แก่  เนื้อเรื่อง  การอ้างอิงที่มาของเนื้อเรื่อง  อาจจะอ้างอิงคนละส่วนกับเนื้อเรื่อง  ที่เรียกว่า  เชิงอรรถ  (FootNote)   หรืออ้างอิงที่แทรกในเนื้อหา

                                .   ส่วนท้าย   ได้แก่   ภาคผนวก   ภาพ  บรรณานุกรม   หรือแหล่งที่มาของข้อมูล

 

                จุดมุ่งหมายของการเขียนรายงาน

                                .   เพื่อฝึกให้นักเรียนค้นคว้าด้วยตนเอง

                                .   ให้มีนิสัยรักการอ่าน  การค้นคว้า

                                .   เพื่อให้รู้จักคิดอย่างมีระบบ  ระเบียบ  รู้จักประมวลผลข้อมูลและอ้างอิงที่มาของข้อมูล

                                .   เพื่อให้ศึกษาได้อย่างลึกซึ้ง  กว้างขวาง  มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์

 

                การคัดลอกข้อมูลนำมาเขียนรายงาน

                                จะต้องขออนุญาตเจ้าของลิขสิทธิ์เป็นลายลักษณ์อักษรทุกครั้ง   ยกเว้นอ้างอิงเล็กน้อยแต่ก็ต้องเขียนที่มาของข้อมูลอ้างอิงไว้ทุกครั้ง   เพื่อให้เกียรติเจ้าของผลงาน